KalendarzRolników.pl
Nie masz jeszcze konta?
5 października 2018

Ekspert radzi: oziminy - co, kiedy i jak siać?

Każdy praktyk wie, że odmiany różnie reagują na miejsce wysiewu (gleba, uwilgotnienie, rozkład temperatur) i stosowaną technologię. Mają też różną odporność na choroby i szkodniki, co decyduje o kosztach uprawy oraz możliwości spełniania wymagań integrowanej ochrony roślin. 

Wybór odmian zbóż ma duże znaczenie zarówno ze względu na kierunek uprawy, jak i konieczność dostosowania do warunków glebowo-klimatycznych. 

Specjalne oczekiwania wobec odmian zbóż dotyczą przeznaczenia plonu. Na przykład, przy uprawie pszenicy na chleb należy szukać odmiany o najlepszych parametrach wypiekowych (a właściwie najlepszym glutenie i liczbie opadania, bo to w pierwszej kolejności sprawdzają kupcy). Dużo dobrego glutenu i brak porastania – to najważniejsze cechy jakościowe dla młynów. 

Rolnika jednak najbardziej interesuje plon. I tu trzeba stwierdzić, że prawie wszystkie odmiany pszenicy ozimej potencjalnie mogą dać plon powyżej 10 t/ha i właściwie trudno określić, która w przyszłym roku lepiej zaplonuje. Plon jest wypadkową nie tylko cech genetycznych odmiany, ale także warunków glebowych, pogody i wiedzy rolnika zastosowanej w praktyce poprzez agrotechnikę. To powoduje, że ta sama odmiana u różnych rolników da różne efekty.

Dobra dla gospodarstwa odmiana to ta, która jest najbardziej tolerancyjna na niedostatki gleby i pogody oraz niedociągnięcia agrotechniczne. Wprowadzając nową odmianę trzeba więc uwzględnić kilka czynników, spośród których potencjalna wysokość plonowania wcale nie jest najważniejsza. Istotny jest cel uprawy i jakość materiału siewnego, ale przede wszystkim – możliwości agrotechniczne w danych warunkach glebowych.


Na pogodę wpływu rolnik nie ma, ale powinien zadbać o odpowiedni zapas wody glebowej. Niedobory wody w okresie wegetacji to obecnie największy problem producentów zbóż. O polowej pojemności wodnej decyduje kilka czynników, m.in. skład mechaniczny gleby oraz ilość materii organicznej. Na piaskach nie da się zapewnić ilości wody wystarczającej dla osiągnięcia plonu 7–8 t/ha, ale na glebach dobrych już tak. Podstawą jest płodozmian, stosowanie poplonów, przyorywanie słomy lub obornika, uprawa uproszczona. W tym przypadku dla zminimalizowania strat wilgoci glebowej najważniejsze jest ograniczenie zabiegów uprawowych, zgodnie z zasadą: „tak dużo jak to konieczne, tak mało jak to możliwe”. 

Wracając do pytań podstawowych: co siać i kiedy?

Warto skorzystać z danych Porejestrowego Doświadczalnictwa Odmianowego (PDO), które umożliwiają porównanie wybranych odmian w naturalnych warunkach i to na najbliższym obszarze. Wyniki PDO dla naszego województwa publikuje zazwyczaj w lutym-marcu Stacja Doświadczalna Oceny Odmian w Chrząstowie. Ważne jest także to, że najnowsze prezentowane odmiany przeważnie dopiero wchodzą na rynek i dostępność ich materiału siewnego jest ograniczona głównie do gospodarstw prowadzących reprodukcję, więc warto mieć z takimi gospodarstwami kontakt.

Dni Pola organizowane przez ośrodki doradztwa rolniczego, firmy hodowlane lub IHAR – to także dobre miejsce na zasięgnięcie informacji odmianowej. 

Poniżej przypominamy listę odmian zbóż ozimych zalecanych do uprawy w województwie kujawsko-pomorskim w 2018 roku.

 

Lista odmian zalecanych (LOZ) do uprawy na rok 2018 w województwie kujawsko-pomorskim

Lp.

Gatunek / odmiana

Wpis LOZ

Lp.

Gatunek / odmiana

Wpis LOZ

Jęczmień ozimy

Pszenżyto ozime

1

Antonella

2014

1

KasynoR

2018

2

KWS KosmosR

2018

2

Meloman

2016

3

KWS Meridian

2015

3

Panteon

2017

4

SU Melania

2016

4

Pizarro

2011

5

Titus

2014

5

Rotondo

2017

6

Zenek

2016

6

Tomko

2014

 

 

 

7

Trapero

2017

Pszenica zwyczajna ozima

Żyto ozime

1

Arkadia (A)

2013

1

Dańkowskie Granat

2018

2

Artist (B)

2016

2

Horyzo

2014

3

Belissa (B)

2017

3

Poznańskie

2017

4

Delawar (A)

2017

4

Stanko

2012

5

Fakir (B)

2015

5

KWS Binntto F1R

2018

6

Hondia (A)

2017

6

KWS Dolaro F1R

2018

7

Julius (A)

2014

7

KWS Florano F1R

2018

8

KWS Ozon (B)

2014

8

KWS Livado F1

2017

9

Linus (A)

2015

9

SU Performer F1

2016

10

RGT Kilimanjaro (A)

2017

10

SU Stakkato F1

2014

11

Rotax (B)

2017

 

 

 

12

Sailor (A)

2013

 

 

 

 

A – odmiany jakościowe, B – odmiany chlebowe

F1 – mieszaniec, R – odmiana wstępnie rekomendowana

W województwie kujawsko-pomorskim najkorzystniej jest zacząć wysiewać oziminy od drugiej dekady września, a zakończyć w połowie października, w kolejności: jęczmień, żyto, pszenżyto, pszenica.

 

Optymalne terminy wskazywane przez IUNG:

  • jęczmień ozimy 5–10 września (do 20 IX),
  • żyto ozime 10–25 września (do 5 X),
  • pszenżyto ozime 10–25 września (do 10 X),
  • pszenica ozima 20–30 września (do 15 X).

 

Głębokość siewu zbóż wynosi 2–3 cm, a gdy jest sucho – do 4 cm. Natomiast ilość wysiewu nasion zależy od terminu i technologii (tradycyjna lub nowoczesna z kompleksową ochroną).

 

Należy pamiętać o następujących zasadach:

  • przy wczesnym siewie siać rzadziej, a przy opóźnionym – gęściej (zmiany gęstości powinny oscylować w zakresie 5–15% ilości optymalnej);
  • każdy gatunek zboża, a także każda odmiana, ma własną zdolność krzewienia, dlatego żyto i jęczmień wysiewane są w znacznie mniejszej gęstości i masie niż pszenica czy pszenżyto;
  • uwzględniać siłę kiełkowania nasion.

 

Liczba nasion wysiewanych w optymalnym terminie dla uzyskania optymalnej obsady roślin powinna wynosić (wg IUNG):

  • pszenica ozima ok. 380 ziaren/m2,
  • pszenżyto ozime ok. 330 ziaren/m2,
  • żyto ozime ok. 250 ziaren/m2,
  • jęczmień ozimy ok. 300 ziaren/m2.

 

Aby obliczyć faktyczną ilość wysiewu, trzeba pomnożyć optymalną liczbę ziaren przez masę 1 000 nasion wyrażoną w gramach i podzielić przez 100. Uzyskaną wartość wyjściową należy skorygować, dzieląc ją przez ułamek dziesiętny wartości siły kiełkowania (np. 0,95), a następnie zmniejszyć (wczesny siew) bądź zwiększyć (siew opóźniony) o 5–15%, w zależności od terminu siewu.

 

Dla ułatwienia można skorzystać z tabeli poniżej

Ilość wysiewu zbóż w zależności od gęstości siewu i masy 1000 nasion, przy sile kiełkowania 95% (kg/ha)

Gęstość siewu (szt./m2)

Masa 1000 nasion (g)

35

40

45

50

55

250

92

105

118

132

145

300

110

126

142

158

174

350

129

147

166

184

203

400

147

168

189

210

232

450

166

189

213

237

260

500

184

210

237

263

289

550

203

232

260

289

318

600

221

253

284

316

347

 

W tym roku siewy zbóż ozimych można było wykonać w terminie. Niestety, wilgoci w glebie nie ma zbyt wiele i nadmierna uprawa przy braku opadów może spowodować słabsze wschody. 


Uwaga także na stosowanie posiewnych herbicydów doglebowych, gdy jest sucho: mogą one działać słabo lub wcale, a rozkładają się bardzo długo. Dlatego należy rozważyć zastosowanie herbicydów powschodowych jesienią, jeśli będą odpowiednie do tego warunki (wzejdą także chwasty i będzie wilgoć w glebie) lub wstrzymać się z chemicznym odchwaszczaniem do wiosny.

 

 

 

 

kontakt1.jpg
Marek Radzimierski 
Kujawsko-Pomorski Ośrodek Doradztwa Rolniczego w Minikowie

Jeden z 16 Ośrodków Doradztwa Rolniczego w kraju. Podstawowym zadaniem KPODR jest udzielanie wszechstronnej pomocy rolnikom, mieszkańcom obszarów wiejskich oraz przedsiębiorcom związanym z przetwórstwem rolno-spożywczym w celu zwiększania dochodów gospodarstw rolnych oraz poprawy warunków życia na wsi.Główna siedziba znajduje się w Minikowie (pow. Nakielski). Ośrodek posiada oddziały w Zarzeczewie (pow. Włocławski) oraz w Przysieku (pow. Toruński). Posiada własne wydawnictwo,które jest wydawcą miesięcznika Wieś Kujawsko-Pomorska oraz wielu poradników. Organizuje liczne wystawy i targi -m.in Międzynarodowe Targi Rolno-Spożywcze "Agrotech" w Minikowie, które na obszarze 12ha odwiedza corocznie ok. 350 wystawców i około 35 tys. zwiedzających.

 
Zainteresował Cię ten artykuł? Masz pytanie do autora? Napisz do nas tutaj
REKLAMA

Redakcja

Bartosz Woźniak

redaktor naczelny

tel : 664 029 592

tel: 54 235 52 61

naczelny@kalendarzrolnikow.pl

Wydawca

WDR
ul. Modra 23
87-807 Włocławek
www.wydawnictwodr.pl

 

Tu nas znajdziesz

Napisz do nas


pozycje oznaczone * muszą być wypełnione
Partnerzy
  • KOWR
  • WDR
  • MINISTERSTWO ROLNICTWA I ROZWOJU WSI
  • Kujawsko-Pomorski Ośrodek Doradztwa Rolniczego w Minikowie
  • ODR Bratoszewice